Mgbe atụmatụ nri pụrụ iche ghọrọ ihe a ma ama na mberede, e kwesịrị iji ya mee ihe n'ụzọ dị mfe. E kwuwerị, ọtụtụ nri ndị malitere dị ka mmemme iwu kwadoro, nke ndị ọkachamara kwadoro iji dozie nsogbu ahụike ma ọ bụ ọnọdụ ahụ ike, agbanweela ghọọ ihe karịrị mmemme mbelata ibu ngwa ngwa, a na-erekwa ha n'ọtụtụ ebe nye ndị mmadụ, ọtụtụ n'ime ha agbanwebeghị ha na mbụ.
A na-ekwu okwu n'oge na-adịbeghị anya gbasara nri nwere obere oxalate. A na-atụkarị aro maka ndị nwere oke akụrụ, ka Keri Gans, MD, onye dere The Small Change Diet kwuru. Nke a dị mma maka ndị nwere nsogbu mgbu nke na-eme mgbe ihe siri ike nke mineral na nnu na-etolite n'ime akụrụ.
Mana nri obere oxalate abụghị maka ibelata ibu, ọ bụghịkwa ihe ngwọta nye ndị chọrọ itinye ihe oriri na-edozi ahụ na nri ha. Anyị jụrụ ndị ọkachamara maka ozi ndị ọzọ gbasara nri obere oxalate gụnyere na otu esi amata ma ọ dabara na atụmatụ nri gị. Nke ahụ bụ ihe ha kwuru.
Dịka aha ya si kwuo, atụmatụ nri a bụ iji belata ọkwa oxalate, ihe mejupụtara nri ụfọdụ nke ahụ na-emepụta n'obere obere, ka Sonia Angelone, onye na-ekwuchitere Academy of Nutrition and Dietetics, kwuru. "Mmebi nke vitamin C n'ahụ anyị na-edugakwa n'ịmepụta oxalates," ka o kwukwara.
Oxalates na-apụta n'ọtụtụ akwụkwọ nri, mkpụrụ osisi, mkpụrụ osisi na ọka, ka Deborah Cohen (RDN), osote prọfesọ nke sayensị nri na mgbochi na Mahadum Rutgers kwuru. Ị na-ewepụ ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ oxalate niile (nke na-agwakọta na mineral ndị ọzọ iji mepụta oxalates) nke ị na-ezute, Cohen na-ekwu. Nkume akụrụ na-etolite mgbe oxalates na calcium na-ejikọta ọnụ ka ha na-apụ n'ahụ.
E mere nri oxalate dị ala iji belata mmekọrịta oxalate. "Ụfọdụ ndị chere na ibelata oriri oxalate gị nwere ike ibelata ihe ize ndụ gị [nke nkume akụrụ]," ka Cohen kwuru.
“Agbanyeghị,” ka o kwukwara, “ọ dị mkpa ịmara na mmepụta nkume akụrụ bụ ihe na-akpata ọtụtụ ihe.” Dịka ọmụmaatụ, National Kidney Foundation kwuru na obere oriri calcium ma ọ bụ mmiri mmiri nwere ike ime ka ohere nke nkume akụrụ dịkwuo elu. Ya mere, iri obere nri oxalate nwere ike ọ bụghị naanị ihe mgbochi, yabụ ọ dị mma ịkpọtụrụ dọkịta gị tupu ị nwaa ya.
Ọ bụ ezie na ụfọdụ ndị na-akpọsa nri n'ịntanetị dị ka ihe ngwọta maka "mgbawa", a chọpụtabeghị nke a. Nke a bụ maka ndị nwere akụkọ ihe mere eme nke nkume akụrụ calcium oxalate. "Ọtụtụ mgbe, isi ihe kpatara ịgbanwe gaa na nri oxalate dị ala bụ iji nyere aka belata ihe ize ndụ nke nkume akụrụ - naanị, agbanyeghị, ọ bụrụ na ị nwere akụkọ ihe mere eme nke ọkwa oxalate dị elu na nkume akụrụ, ma ọ bụ iji nyere aka belata ihe ize ndụ nke nkume akụrụ dị elu bụ mmalite nke ọkwa oxalate," Hans kwuru.
Mana nri a nwere ike ọ gaghị adabara onye ọ bụla nwere nkume akụrụ. Ọ bụ ezie na nkume calcium oxalate bụ ụdị a na-ahụkarị, a pụrụ iji ihe ndị ọzọ mee nkume akụrụ, nke a nwere ike ọ gaghị enyere aka.
Ọ bụrụgodị na ị nwere nkume calcium oxalate, enwere ike ịnwe ụzọ ndị ọzọ iji belata ihe ize ndụ nke ha ịlaghachi. "Ebe ọ bụ na calcium nwere ike ijikọ na oxalates ka ha ghara iru akụrụ gị ma kpatara nkume akụrụ, inweta calcium zuru oke na nri gị nwere ike ịdị irè dịka ibelata ọnụọgụ oxalates na nri gị," ka Cohen na-ekwu.
“Oxalate enweghị ụtọ, yabụ ị gaghị ama ma ị na-eri ihe nwere oxalate dị elu,” ka Angelone kwuru. “Ọ dị mkpa ịghọta nri ndị nwere oxalate dị elu na nke nwere oxalate dị ala.”
“Kpachara anya maka ihe ọṅụṅụ smoothie nwere ihe ndị a,” ka Angelone dọrọ aka ná ntị. Ihe ọṅụṅụ smoothie nwere ike ịnwe ọtụtụ nri oxalate dị elu n'ime obere iko nke enwere ike iri ngwa ngwa, yabụ a ga-akpachara anya.
N'ozuzu, nri ndị nwere obere oxalate anaghị akpata nnukwu nsogbu ahụike, Cohen kwuru. Agbanyeghị, ọ gbakwụnyere na ị nwere ike inwe obere ihe oriri ụfọdụ. "Nri ọ bụla nke na-egbochi ụfọdụ nri nwere ike ibute enweghị ihe oriri, nri ndị nwere nnukwu oxalate na-abụkarịkwa ihe oriri dị mkpa," ka ọ na-ekwu.
Mmachi ọzọ nke nri obere oxalate? O nwere ike isiri ike ịgbaso. "Nri ndị ahụ nwere nnukwu oxalate enweghị ihe pụrụ iche," Cohen kwuru. Nke a pụtara na n'ime nri nwere nnukwu oxalate, ọ dịghị otu isiokwu a na-ahụkarị nke ị nwere ike ịgbaso ngwa ngwa. Ọ nwere ike ịchọ nnukwu nnyocha iji jide n'aka na ị nọ n'ụzọ ziri ezi.
N'otu aka ahụ, ọtụtụ ihe nwere ike imetụta mmepe nke nkume akụrụ, gụnyere mkpụrụ ndụ ihe nketa na oke mmiri ị na-aṅụ, dịka World Journal of Nephrology si kwuo. Naanị ịgbaso nri nwere obere oxalate apụghị iwepụ ihe ize ndụ nke nkume akụrụ, Cohen na-ekwu.
Ọzọkwa, gwa dọkịta gị okwu tupu ịmalite nri a iji jide n'aka na ọ bụ ihe kwesịrị ekwesị maka gị na ihe ndị ọzọ ị kwesịrị ime kama ma ọ bụ na mgbakwunye na atụmatụ nri gị. Dịka ọmụmaatụ, Cohen na-atụ aro ime ihe ndị a iji belata ihe ize ndụ nke nkume akụrụ n'èzí nri obere oxalate ma ọ bụ tupu ị nwaa atụmatụ iri nri na-egbochi:
Ọ dịghị ka ihe ndekọ, mana ọ bụrụ na ị nwere mmasị na nri nwere obere oxalate, Hans mesiri ike mkpa ọ dị ibu ụzọ gwa dọkịta okwu: "Ọ bụrụ na ọkwa oxalate gị dị mma ma ị nweghị ihe mere ị ga-eji malite itinye nkume akụrụ n'ihe ize ndụ."